أبو علي سينا ( مترجم : عبد الرحمن شرفكندى " هه ژار " )
207
قانون ( فارسى )
هندوانهاى كه زياد شيرين نباشد ، بهويژه آن نوع كه آن را عرب رقى گويند ، يا آن نوع كه در فلسطين هست ، يا آنچه كه از هند آوردهاند ، در علاج سوء مزاج گرم كبد بخورند مفيد است . « 1 » دقت كن ! هريك از اين داروهاى غذايى ، همراه سردىبخشها قبوضيتبخش هستند ؛ نبايد بيمار زياد در خوردن آنها مبالغه كند ، كه ممكن است سبب راهبندان در كبد شوند . خربزهء سفت گوشت كمشيرين خوب است هرچه بخورند مانعى ندارد . انگور گوشت سفت كه زياد شيرين نباشد خوب است . انگور ترش و شيرين بسيار خوب است و خاصيت دارد . آش ماش ، آش سلمك ، آش كدو ، آش اسفناج ، آش عدس ترشمزه شده يا نشده همه خوبند و به نفع بيمارند . برخى از پزشكان اجازه مىدهند كه بيمار مويز بخورد . من سفارش مىكنم اگر مويز مىخورند مويزى باشد كه مزهاش تمايل به ترشمزگى دارد . فندق براى تغذيهء بيمار سوء مزاج گرم كبد بسيار خوب است كه زياد گرمىبخش نيست و بازكنندهء بندآمدنيها است ، بهتر آن است كه فندق را با چيزى كه تا اندازهاى سردىبخش باشد بخورند . گوشت : گوشت ماهىهاى ريز را شورباى ساده سازند ، يا همراه سركه بپزند خوب است . از نوع گوشتهايى كه در سركه اندازند و بعدا مىپزند . و از تكههاى نازك بريدهء گوشت كه مىخورند . همچنين گوشت لطيف بايد بخورند از قبيل : گوشت بزغاله ، گوشت سبك و زودهضم مانند گوشت كبك ، گوشت قمرى كه بسيار چاق نباشد و گوشت كوكو ( فاخته ) . جگر و دل و قلوهء پرندههاى كنار آبها . جگر و دل و قلوهء غاز ، مرغ خانگى كه در پختن ترشمزه گردند و ترشى بزنند . گوشت گنجشكان ترشىزده نيز خوب است . خوردن كبد ، طحال و قلب حيوانات اهلى . گوشت غليظ ديرهضم از قبيل گوشت بز نر ، گوشت قوچ ( گوسفند نر ) ، گوشت پىآلود حيوانات ، گوشت حيوانى كه سخت و سفت گوشت است خوب نيستند و نبايد بخورند . گوشت فيلهء گوسالهء ماده بخورند خوب است كه معده را نيرو بخشد ، و زودهضم مىشود . نبايد بههيچوجه تخم مرغ سفت شده از اثر پختن در آب ، يا برشته و سفت شده بخورند . در خوردن چربىها نبايد زيادهروى كنند . خوردن شراب براى بيمار سوء مزاج گرم كبد بسيار زيانآور است و نبايد بخورند . و اگر
--> ( 1 ) - عرب براى هندوانه چندين اسم دارد : رقّى ، حب حب ، دمسى ، جبش ، زبش ، بطيخ احمر . بطيخ هندى و شايد نامهاى ديگر هم داشته باشد كه من نشنيدهام . ( م ) .